Ik meet het elektrisch verbruik van mijn warmtepomp met een Shelly Pro 3EM op de 3-fasegroep van het buitendeel. In stand-by gaf hij een geloofwaardige 136 W. Maar zodra de compressor draaide, werd het vermogen negatief. De Shelly was niet kapot, en een minteken in software was niet de oplossing.
De oorzaak: tangen op de verkeerde fase
Een driefasemeter berekent het vermogen per fase uit de spanning van die fase en de stroom door de bijbehorende tang. Zit tang A om de kabel van fase B, dan vergelijkt de meter een stroom met een spanning die 120° verschoven is. Bij mij waren alle drie de tangen één plek doorgeschoven: cyclisch verschoven.
In stand-by valt dat niet op. Er loopt dan vooral blindstroom (bij mij zo’n 0,22 A per fase), en de 136 W was schijnbaar vermogen; werkelijk ging het om een paar watt. Pas onder last wordt de fout zichtbaar.
Zo controleer je het
Kijk per fase naar de power factor terwijl het apparaat minstens 1 kW trekt:
| Power factor onder last | Betekenis |
|---|---|
| +0,85 tot +1,0 | Goed aangesloten |
| ongeveer −0,5 | Fasen verwisseld (tang op de verkeerde fase) |
| ongeveer −1,0 | Tang omgekeerd om de kabel |
Staan alle drie de fasen rond −0,5, dan zijn de tangen waarschijnlijk cyclisch verschoven, en lost één plek doorschuiven het op. Na de correctie gaven bij mij alle fasen onder last een positief vermogen, met een power factor rond 0,85.
Los dit nooit op met een vermenigvuldiging met −1 in software. Bij verwisselde fasen klopt niet alleen het teken niet, maar ook de grootte. En het verplaatsen van stroomtangen in een groepenkast laat je over aan een erkend installateur.
De nasleep
- De COP was te hoog. Het negatieve vermogen werd op 0 begrensd, dus er werden te weinig kWh geteld. Ik ben de COP-meting opnieuw begonnen op seizoensmeters met een herstartknop.
- De terugleverteller van de Shelly staat nog op een paar kWh uit de periode met verwisselde fasen. Die gebruik ik nergens.
- Ook goed aangesloten meet hij in stand-by rond −8 W, met een power factor van ongeveer 0. Dat is meetruis op blindstroom aan de onderkant van een 63 A-tang. Berekeningen begrenzen op 0 W.
Meer over meten: Meten en kalibreren. Alle incidenten: Lessen uit de praktijk.
Deze waarden gelden voor één installatie. Controleer ze tegen je eigen documentatie; werk aan 230/400 V laat je over aan een erkend installateur.






Geef een reactie